Strona korzysta z plików cookies w celu realizacji usług i zgodnie z Polityką Plików Cookies.



05.09.2022

Łatwiejsza migracja do chmur

Commvault i Oracle rozszerzyły partnerską współpracę i wspólnie oferują rozwiązanie...
01.09.2022

Badanie sieci

QNAP ogłosił wprowadzenie oprogramowania ADRA Network Detection and Response (NDR) dla...
01.09.2022

5G w Polsce

Z badania Kearney 5G Readiness Index 2022 wynika, że Polska jest jednym z najgorzej...
01.09.2022

Zarządzanie działaniami

Fortinet zaprezentował chmurową usługę, która koreluje informacje dotyczące...
01.09.2022

Selektywna rejestracja

Naukowcy z UCLA przedstawili projekt inteligentnej kamery, która pozwala wybrać, jaki...
01.09.2022

Więcej mocy, komputer...

Profesjonalny komputer Dell Precision 7865 Tower z AMD Ryzen Threadripper PRO 5000...
01.09.2022

Rekord prędkości

Firma Aorus zapowiada superszybki dysk, następcę modelu Gen4 7000s SSD, który ma oferować...
01.09.2022

Beprzewodowe drukowanie

Firma Brother wprowadziła do swojego portfolio nowe urządzenie wielofunkcyjne z systemem...
01.09.2022

Obraz dobrze zaprogramowany

Monitor interaktywny Lyra to połączenie Androida 11, szyby antybakteryjnej, wbudowanego...

Odpowiedzialność analityka systemowo-biznesowego

Data publikacji: 01-09-2022 Autor: Charlotta Lendzion

Praca analityka jest nie tylko istotna ze względu na rozwój oprogramowania, ale również z powodów prawnych. Oczywiście nie można od niego wymagać, że będzie jednocześnie prawnikiem. Warto jednak wiedzieć, z jakimi wyzwaniami musi się mierzyć w swojej codziennej pracy oraz które z nich mogą stać się przyczyną odpowiedzialności prawnej.

 

Transformacja cyfrowa coraz mocniej idzie do przodu, rozwój oprogramowania również. Oprogramowanie samo się nie tworzy. Trzeba je wymyślić, przeanalizować, zaprojektować i jeszcze dobrze zrobić. W procesie jego wytwarzania liczy się nie tylko słuchanie tego, czego potrzebuje klient lub właściciel biznesowy, ale również odpowiednia wiedza, doświadczenie i profesjonalizm. Nie ulega wątpliwości, że rola analityka systemowego/biznesowego jest jedną z ważniejszych w zespole wytwarzającym oprogramowanie. Choć często podkreśla się znaczenie programistów, bo to oni tworzą kod, należy pamiętać, że to analityk tworzy obraz i schemat oprogramowania.


Sylwetkę analityka doskonale pokazuje film „Matrix Zmartwychwstania” – drugoplanowa postać, która ostatecznie okazuje się kluczowa w powstaniu rozwiązania informatycznego. Tak samo jest w każdym projekcie. Analityk jest osobą nadającą bieg fazom powstawania oprogramowania, a wyobrażeniom i potrzebom klienta – obraz całości. Zespół wytwórczy może się zmieniać. Analityk pracujący w danej firmie pamięta zmiany, jakie następowały po sobie, i tworzy ciągłość wiedzy, która ma istotne znaczenie w rozwoju oprogramowania.


> Modelowy obraz


Fazy powstawania to tzw. cykl życia oprogramowania, czyli: pomysł, planowanie, analiza wymagań, projektowanie, implementacja, testowanie, wdrożenie i pielęgnacja. Jest to klasyczny cykl życia oprogramowania – od chwili powstania samej idei do rozpoczęcia nowej funkcjonalności. Istotą tworzenia jest właśnie analiza i w mojej ocenie to ona odpowiada za najbardziej strategiczne aspekty powstawania oprogramowania. W analizie biznesowej lub systemowej powstają założenia, jakie mają być realizowane przez oprogramowanie. To od właściciela zamawiającego dane oprogramowanie i analityka zależy, czy dane rozwiązanie będzie spełniało przesłanki odpowiadające wymaganiom. Analityk w procesie analizy rozpisuje każdy element oprogramowania, tworząc jego modelowy obraz, który przechodzi do architekta, a następnie do programistów. Programiści piszą kod na podstawie analizy i architektury. Po napisaniu kodu powstaje produkt, który należy odpowiednio przetestować.


Oczywiście ktoś mógłby powiedzieć, że istnieje dokumentacja projektowa. Jednak w zależności od tego, jak oprogramowanie jest wytwarzane – w jakiej metodyce (zwinna czy waterfallowa) – jakość tej dokumentacji może być różna, dlatego ciągłość wiedzy analityka jest bardzo istotna. Organizacje starają się utrzymać w swoich szeregach osoby, które są dobrymi analitykami, jak najdłużej, a jeżeli tego nie robią, to warto, aby to rozważyły.

> Zadania analityka


W zależności od organizacji nazewnictwo stanowisk może powodować mylne przeświadczenia co do zakresu obowiązków. Niekiedy od analityka biznesowego wymaga się tego samego co od analityka systemowego i na odwrót. Dlatego przedsiębiorcy coraz częściej szukają osoby w roli analityka systemowo-biznesowego. Często te stanowiska są odbierane jako tożsame, a nie powinny. Skupmy się jednak na tym, kim jest analityk w obszarze IT i co leży w jego kompetencjach, bo to również może mieć znaczenie w kontekście odpowiedzialności.


Do zadań analityka należy m.in: zbieranie wymagań, uzupełnianie ich o dodatkowe informacje, tworzenie udokumentowanej formy tych wymagań oraz utrzymywanie ich i aktualizacja. Analityk musi wykonywać jeszcze wiele dodatkowych prac, m.in:

 

  • tworzenie analizy projektów biznesowych i technologicznych;
  • udział w procesach projektowych na różnych szczeblach prac;
  • tworzenie oraz prezentowanie dokumentacji wdrażanych rozwiązań oraz modeli procesów biznesowych;
  • tłumaczenie założeń, ryzyka, wymagania biznesowego na projekt techniczny;
  • wspieranie zespołu projektowego w zakresie wytwarzania oprogramowania;
  • doprecyzowanie zmian z klientem lub właścicielem biznesowym;
  • analiza działania systemu i projektowanie zmian z uwzględnieniem architektury systemu;
  • wsparcie przy testowaniu zmian, przygotowanie list kontrolnych;
  • znajomość m.in. UML, BPMN, ArchiMate, TOGAF, Enterprise Architect, Confluence, Jira, SQL oraz innych narzędzi w zależności od danej organizacji.


> Zbieranie wymagań


Jednym z kluczowych zadań analityka jest zbieranie wymagań i tworzenie obrazu tego, czego oczekuje klient lub właściciel biznesowy. Mogłoby się wydawać, że to nic nadzwyczajnego, bo w sumie można zrobić listę wymagań i opisać je – przecież klient dobrze wie, czego chce. Jednak nie jest to takie proste, szczególnie kiedy oprogramowanie tworzy zewnętrzny podmiot.


Klient czy właściciel biznesowy jest profesjonalistą w swojej dziedzinie, czyli w procesach biznesowych. Nie musi znać się na aspektach technicznych i najczęściej wie, jak coś ma działać biznesowo i jak ma to w systemie wyglądać mniej więcej, ale nie wnika w szczegóły techniczne czy inne elementy, np. mające prawne znaczenie z perspektywy technicznej jako takiej (wyjątkami są tu zmiany regulacyjne, gdyż właściciel biznesowy musi dobrze znać daną zmianę regulacyjną).


Po to jest analityk, aby wszystkie wymagania zebrać, przeanalizować i skonsultować z odpowiednimi obszarami w danej organizacji, aby zrealizowany produkt był jak najlepszej jakości i zgodny z prawem. Warto dodać, że nie wystarczy samo zebranie wymagań, ich spisanie i przedstawienie w wersji modelowej. Potrzebne są również inne ustalenia, które mogą mieć kluczowe znaczenie. I tak jak wspomniano wcześniej, mimo iż od analityka nie można oczekiwać, że będzie prawnikiem, to jednak powinien on swoją wiedzę poszerzać również o aspekty prawne, bezpieczeństwa czy ryzyka w zakresie wytwarzania oprogramowania, danych osobowych lub innych obszarów prawa, które mogą się pojawiać przy tworzeniu oprogramowania.


Podajmy przykład. Analityk zebrał wymagania biznesowe zmiany systemu informatycznego dotyczące anonimizacji danych. Nie skonsultował się z inspektorem ochrony danych lub administratorem w zakresie szczegółów, lecz bazował na dostępnej dokumentacji, architekturze i polityce prywatności. Na skutek analizy powstało błędne lub niewystarczające oprogramowanie, które zaczęło stwarzać dodatkowe ryzyko związane z ochroną i bezpieczeństwem danych. Im później takie błędy w analizie wychodzą, tym droższe jest wdrożenie całego oprogramowania, gdyż niejednokrotnie zmiana oznacza dodatkowe prace związane z wydaniem nowej wersji, kolejne testy itp., co powoduje powiększanie się długu technologicznego.

 

[...]

 

Autorka jest prawnikiem, właścicielem llegal.pl, stałym mediatorem przy Sądzie Okręgowym. Autorka książki oraz artykułów o tematyce prawniczej i ochrony danych. Compliance officer. Audytor wewnętrzny w zakresie bezpieczeństwa informacji oraz systemu zarządzania jakością. Certyfikowany Test Manager oprogramowania (ISTQB). Z branżą IT związana od 2012 r. Obecnie w trakcie badań naukowych w ramach pracy doktorskiej z zakresu prawa nowych technologii.

Pełna treść artykułu jest dostępna w papierowym wydaniu pisma.

prenumerata Numer niedostępny Spis treści

.

Transmisje online zapewnia: StreamOnline

All rights reserved © 2019 Presscom / Miesięcznik \"IT Professional\"